Taka sytuacja przydarzyła się polskiemu podatnikowi: miało być WDT, był eksport. Dokumentów brak. Jaką stawkę VAT należy zastosować względem takiej transakcji ?
Zarys sprawy
Sprawa dotyczyła polskiego podatnika – spółki z o.o., która sprzedawała towar (jabłka) kontrahentowi z Wielkiej Brytanii (zarejestrowanemu do VAT UE na Łotwie). Zgodnie z ustaleniami jabłka miały trafić na Łotwę. Ustalenia znalazły potwierdzenie w zapisach zawartej umowy oraz w wystawionej fakturze, która dokumentowała WDT ze stawką 0 % VAT. Bez wiedzy polskiego podatnika jabłka ostatecznie nie trafiły na Łotwę. Zostały wywiezione z Polski bezpośrednio na Białoruś.
Podatkowe „Na straganie w dzień targowy…”
Organy podatkowe – nie doszło do WDT, stosujemy stawkę krajową do transakcji sprzedaży i naliczamy sankcje.
WSA (po raz pierwszy) – ależ Panie i Panowie – brak WDT nie skutkuje automatycznie zakwalifikowaniem transakcji jako sprzedaży krajowej. Towary faktycznie zostały wywiezione poza UE, a zatem mamy do czynienia z eksportem towarów.
NSA (skarga kasacyjna) – o nie nie nie, skoro wywóz poza UE, nie był przedmiotem uzgodnień między stronami transakcji, nie można dokonać późniejszej zmiany kwalifikacji z WDT na eksport towarów.
WSA (po raz drugi – ponowne rozpatrzenie sprawy) – właściwie to nie wiem – skierują zapytanie prejudycjalne do TSUE.
Orzeczenie TSUE
TSUE w wyroku z dnia 1 sierpnia 2025 r., nr C-602/24 zajął stanowisko korzystne dla podatnika o dużej istotności dla przedsiębiorców w ogóle:
- Rekwalifikacja z WDT na eksport towarów jest prawidłowa, jeżeli towary faktycznie zostały wywiezione poza UE.
- Podatnik nie powinien być obciążony krajowym podatkiem VAT oraz sankcjami, ponieważ do eksportu towarów zastosowanie znajduje stawka 0% VAT.
- Brak dokumentów celnych (np. IE599, czy też CC599C) nie może sam w sobie uzasadniać odmowy prawa do opodatkowania eksportu stawką 0% VAT – o zasadności jej zastosowania powinien decydować stan faktyczny – rzeczywisty przebieg transakcji. Kluczowe są więc fakty – wywóz towarów, a nie liczba, czy forma dokumentów.
- Przepisy krajowe uzależniające zastosowanie preferencyjnej stawki 0% VAT od spełnienia wymogów formalnych są sprzeczne z prawem unijnym i nieproporcjonalne do celu, jakim jest pobór podatku.
Ponadto TSUE potwierdził, że dokumenty celne wydane przez kraj wywozu towarów nie są jedynym dowodem pozwalającym na zastosowanie stawki 0% VAT w eksporcie towarów. Fakt wywozu towarów można udowadniać również innymi dokumentami – organy podatkowe mogą badać ich wiarygodność, ale nie mogą ich automatycznie odrzucać, tylko z tej przyczyny, że nie zostały wydane przez organ celny kraju wywozu.
Kurtyna.
Jeżeli zastanawiacie się Państwo nad kompleksowym przeszkoleniem z zakresu podatku VAT – zapraszamy do skorzystania z oferty szkoleniowej Kancelarii ES-Doradztwo.
Podczas szkoleń kładziemy nacisk na ich praktyczny aspekt – stąd spotkania mają charakter warsztatowy. Prowadzimy je w formule on-line, stacjonarnej lub hybrydowej.
Program jest każdorazowo opracowywany pod potrzeby konkretnego klienta, a zatem macie Państwo wpływ na jego ostateczny kształt i to Wy decydujecie o tym, jakie zagadnienia zostaną omówione podczas spotkania.
Jeżeli jesteście Państwo zainteresowani naszą ofertą szkoleniową, prosimy o wysłanie krótkiej wiadomości na maila: kontakt@es-doradztwo.pl z podaniem:
- wstępnie wybranego tematu szkolenia,
- ilości uczestników,
- oraz formuły w jakiej szkolenie ma zostać przeprowadzone (stacjonarne/on-line/hybrydowe).
Podanie tych danych pozwoli nam przygotować ofertę szkoleniową.

